بازتاب قدرت، در کلام فرخی ‌سیستانی - دانشگاه بامیان

بازتاب قدرت، در کلام فرخی ‌سیستانی

نویسنده: پوهنمل محمدموسی‌شفق، استاد دیپارتمنت زبان و ادبیات دری دانشگاه بامیان‌

ایمیل آدرس:Mshafaq1395@gmail.com

 

چکیده

هستی‌یی تاریخی- فرهنگی و هنر زبانی - ادبیات - ما در قرون چهارم و پنجم، بخش اعظم شان در قالب قصیده شکل گرفته است. به ویژه وقتی بخواهیم گذری به درون گنبد مهیب قدرت سیاسی داشته باشیم. قصیده‌پردازان درباری، راویان اتفاقات درون دربار و به عبارتی؛ مورخان زمانۀ خویش اند. درست است که نگاه این تیپ ازقصیده‌پردازان نسبت به قدرت و نظام سیاسی دوران شان توصیفی- گزارشی اند؛ نه تحلیلی و پدیدارشناسانه و جایگاه یک نگاه منتقدانه و آسیب‌شناسانه خالی است. اما با تعویض لِنز نگاه مان در قبال این قصیده‌پردازان درباری، درمی‌یابیم که اگر همین مداحان دربار نبودی؛ امروز ما از ماجراهایی درون دربار ومناسبات قدرت در آن روزگار چیزی نمی‌دانستیم.

این نوشتار، با نگاه معطوف به قصاید فرخی‌ سیستانی، شاعر در بار سلطان‌محمود، به واکاویی محتوای قصاید این شاعر پرداخته است. در واقع، تلاشی است حد اقلی، در راستای بازگشایی جلوه‌های قدرت در پرنیان قصیدۀ فرخی. قصایدی که بافته از دل بود و تنیده از جان. گلخنِ سخن در این است که وقتی خشونت، غارت، اسراف، باده‌گساری اخلاق متداول شاهان باشند و در قالب زبان هنری، بیان گردد؛ چگونه از قباحت آن کاسته می‌گردد.

واژه‌های کلیدی: قصیده، قدرت، خشونت، غارت‌گری، باده‌نوشی، بذل.

برای دانلود کامل مقاله روی لینک زیر کلید کنید